Już za kilka tygodni odbędzie się w Bernie w języku polskim lub z tłumaczeniem na język polski konferencja zatytułowana "Pracować w Szwajcarii". W ramach spotkania zostaną poruszone tematy m.in. praw pracowniczych w Szwajcarii, postępowanie w sytuacji bezrobocia czy kwestia otworzenia własnej firmy. Rejestracja jest obowiązkowa, konferencja jest bezpłatna. Organizatorzy serdecznie zapraszają do uczestnictwa. Wszystkie pytania proszę kierować do organizatorów.
***
Dans quelques semaines, à Berne aura lieu une conférence en polonais "Travailler en Suisse". L'assemblée abordera des sujets comme les droits des travailleurs en Suisse, les procédures pendant le chômage ou comment créer son propre entreprise. L'inscription est obligatoire, la conférence et gratuite. Pour toutes vos questions, veuillez contacter les organisateurs.
CO: Konferencja "Pracować w Szwajcarii"
GDZIE: siedziba Unii, Weltpostrasse 20, 3000 Bern
KIEDY: sobota 9 listopada 2013 od godz. 16.00 do 20.00
Szwajcarską topografią zajmuje się Swisstopo czyli Szwajcarski Federalny Urząd Topograficzny. W tym roku urząd ten obchodzi swoje 175 urodziny. Powstał w miejscowości Carouge (kanton Genewa) z inicjatywy szwajcarskiego kartografa, inżyniera i generała Guillaume-Henri Dufour. Jest to jedna z najważniejszych postaci w dziejach Szwajcarii, tak ważnych, że na jego cześć nazwano najwyższy szczyt Szwajcarii, a trzeci co do wysokości szczyt Alp, Dufourspitze / La Pointe Dufour (4 633,9m). Był postacią nietuzinkową, ale dziś niech wystarczy wzmianka, że był współzałożycielem Czerwonego Krzyża.
Tymczasem wróćmy do wspomnianej już topografii Szwajcarii. Siedem lat po założeniu urzędu w Genewie, Dufour zajął się sporządzaniem atlasu helweckiego terytorium. Oczywiście różne mapy i plany kartograficzne Szwajcarii istniały wcześniej, ale to Dufour po raz pierwszy zadbał o bardzo precyzyjne wykonanie w podziałce 1:100 000. Realizacja projektu trwała 19 lat. Dzięki niemu możemy przyjrzeć się szwajcarskiej topografii z przełomu XIX i XX wieku. Tutaj zobaczymy wioski, które już nie istnieją, zauważymy topnienie lodowców, a nawet dostrzeżemy nazwy gór, które uległy zmianie, rozwój dróg, tras kolejowych i rozbudowę miast.
Z okazji swoich urodzin Swisstopo zaprasza nas na swoją stronę www.swisstopo.admin.ch, gdzie do naszej dyspozycji są oddane cztery zakładki: przeglądarkę, za której pomocą przeniesiemy się w czasie i możemy zaobserwować wyżej wspomniane zjawiska. Druga zakładka - Tiptopo - pozwoli podejrzeć szczegóły pracy we wspomnianym urzędzie. Poza tym po bezpłatnym zarejestrowaniu możemy zobaczyć z lotu ptaka miejsca i miasta, pobawić się w „geochowanego” z historią i topografią kraju oraz skonsultować kataster nieruchomości. Strona wraz z opisanymi aplikacjami jest dostępna w czterech językach: niemieckim, francuskim, włoskim i angielskim.
Obecnie swisstopo znajduje się w Bernie (od 1865 roku), zatrudnia 270 pracowników i podlega Federalnemu Departamentowi Obrony, Ochrony Narodowej i Sportu. Powstają tam mapy nie tylko kartograficzne, ale tematyczne, poświęcone wycieczkom pieszym i narciarskim trasom, ukazujące muzea, dobra kultury, rzeźbę terenu oraz inne charakterystyczne lokalne szczegóły. Wznawianie map następuje co 6 lat.
O pierwszych polskich mapach topograficznych mówi się po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku. W tym celu powołano w 1919 roku Wojskowy Instytut geograficzny w Warszawie, który do 1939 roku ujednolicił i uaktualnił mapy po zaborcach.
***
T comme Topographie
L'Office fédéral de topographie dit Swisstopo s'occupe de la mesure et de la représentation du terrain suisse sur des cartes. Cette année, l'office célèbre son 175ème anniversaire. Il a été créé à Carouge (Canton de Genève) par le cartographe, ingénieur et général suisse Guillaume-Henri Dufour. C'est homme fut si marquant pour l'Histoire suisse et si important que la plus haute montagne de Suisse et le troisième plus haut sommet des Alpes porte son nom : la Pointe Dufour (4’633,9 mètres). Il convient de mentionner qu'il fut également l’un des fondateurs de la Croix-Rouge.
Sept ans après avoir mis en place l'office, Dufour prépare un atlas du territoire suisse. Bien sûr, les différentes cartes et les plans de la Suisse existaient déjà, mais Dufour a pris soin de préciser les détails sur une échelle de 1:100 000. Ce projet a duré 19 ans et il nous permet de voir la topographie du pays de la moitié du XIX et du début du XX siècle. Grâce à cela, nous pouvons voir des villages qui n'existent plus, la fonte des glaciers, les montagnes dont les noms ont changé, le développement des routes et des voies ferrées et la croissance des villes. À l'occasion de son anniversaire, Swisstopo nous invite à visiter son site www.swisstopo.admin.ch et présente en quatre langues plusieurs onglets, comme vous le pourrez le constater.
Actuellement, Swisstopo se situe à Berne, depuis 1865, et emploie 270 personnes. Il dépend du Département fédéral de la Défense, de la protection de la population et des sports, et s'occupe de l’édition de cartes nationales de la Suisse et thématiques pour les excursions, musées, etc. Les données topographiques sont modifiées tous les six ans.
Les premières cartes topographiques de la Pologne ont été créées après l'indépendance du pays en 1918. À cet effet, en 1919, l'Institut Géographique Militaire a été fondé à Varsovie, qui jusqu'à 1939 a normalisé et actualisé les cartes reçues de la période où la Pologne était partagée entre la Russie, la Prusse et l'Autriche.
Jeśli macie ochotę zobaczyć egzotyczne ptaki, to w przyszłą sobotę i niedzielę w naszym regionie będzie ku temu doskonała okazja. Kanarki, przepiórki, rasowe gołębie, papugi, papużki, zwycięzcy międzynarodowych wystaw ornitologicznych i inne mniej lub bardziej egzotyczne ptaszki, ogółem będzie ich ponad 400. Wystawa organizowana jest przez Stowarzyszenie Ornitologów „La Colombe” z Boudry, a gościem specjalnym będzie szwajcarskie stowarzyszenie poświęcone fretkom. Organizatorzy przygotowali również loterię z ciekawymi nagrodami oraz bar z posiłkami i napojami.
CO: Exposition d'oiseaux
GDZIE: Boudry, av. du Collège 20, la salle de spectacles
KIEDY: od 18 do 20 października 2013, piątek od godz. 15.00 do 20.00, w sobotę od godz. 9.00 do 19.00, w niedzielę od godz. 9.00 do 16.00
Jak na miasto z tysiącletnią tradycją przystało, Neuchâtel od czterech miesięcy może się poszczycić tzw. Kładką Tysiąclecia. Kładka (lub mostek, bo takie tłumaczenie również pasuje do opisu) została wykonana ze szkła i metalu, jest przeznaczona do użytku osób pieszych lub rowerzystów. Znajduje się nad ulicą Gibraltar i łączy dzielnicę Crêt-Taconnet, l'Espace de l'Europe i dworzec kolejowy z wyżyną Bel-Air i Mail. Taki był też cel tego przedsięwzięcia: połączenie kilku ważnych ośrodków poświęconych edukacji w mieście, jak uniwersytet, Campus Arc, Konserwatorium Muzyczne. Poza tym pozwala przejść bezpiecznie i na skróty z dworca kolejowego na wydział nauk wspomnianego uniwersytetu lub do college du Mail.
Prace trwały ok. 6 miesięcy, ale przygotowania samego projektu, uzyskiwanie pozwoleń itp. rozpoczęły się prawie 10 lat temu. Waga kładki wynosi 17 ton, długość – 40m., szerokość – 4,4m. Przejście może wytrzymać ciężar do 1300 osób.
***
La Passerelle du Millénaire, inaugurée cette année en juillet relie la gare CFF, le quartier Crêt-Taconnet à la colline de Bel-Air. Elle est reservée aux piétons et cyclistes et connecte deux pôles importants de formation à Neuchâtel.
Jeszcze przez ponad dwa tygodnie można zobaczyć w La Chaux-de-Fonds wystawę poświęconą obcokrajowcom w Szwajcarii. Ekspozycja prezentuje 52 plakaty przedstawiające różne punkty widzenia imigracji w latach 1918-2010. Afisze odwołują się do wydarzeń zebranych tematycznie: ekonomia i demografia, prawa człowieka, różnorodność kulturowa oraz poruszają zagadnienie otwarcia i zamknięcia granic. Treść zbioru odzwierciedlająca czasem szokujące, ale już przebrzmiałe hasła, nadal budzi emocje – afisze wystawione wcześniej w Neuchâtel nad brzegiem jeziora zostały kilka razy zniszczone.
W zbiorze nie brak również akcentu polskiego w postaci afiszu z 2005 roku pt.: „Bez niego... przyszłość jest zatkana”, który się odnosi do obustronnych umów między Szwajcarią i Unią Europejską oraz do wolnego przepływu osób i usług w Europie. Słynny polski hydraulik jest ukazany pod postacią niemniej słynnego bohatera gier video Super Mario.
***
Une exposition d'affiches sur les étrangers en Suisse est présentée à La Chaux-de-Fonds jusqu'au 31 octobre 2013. La Pologne y figure: Super Mario est un plombier polonais sur une affiche de 2005 pour les accords bilatéraux entre la Suisse et l'Union Européenne.
CO: wystawa pt.: „Obcokrajowiec na afiszu”
GDZIE: Place des Brigades-Internationales, w pobliżu kina ABC, La Chaux-de-Fonds
KIEDY: do 31 października 2013
ZA ILE: wstęp wolny
Osoby pragnące zwiedzić wystawę z przewodnikiem są proszone o kontakt: info@letrangeralaffiche.ch
Od 1 października przy trasie Sugiez - Berno ruszyła całoroczna sprzedaż owoców i warzyw pochodzących z regionalnych gospodarstw rolnych. Punkt sprzedaży hurtowo-detalicznej prowadzony przez Polkę Anetę Romanowską jest czynny od czwartku do niedzieli w godzinach 9.00-19.00. Świeżo, zdrowo, smacznie.
Zapraszamy!"
***
À partir du 1er octobre, vers la route en direction Sugiez - Berne, il y a possibilité d'acheter des fruits et des légumes provenant de fermes régionales. Le point de vente est en libre-service pendant toute l'année et ouvert de jeudi au dimanche de 9h00 à 19h00. Le service est assuré par une Polonaise Aneta Romanowska. Fraîchement, sainement, délicieusement.
Vous y étes les bienvenus!
***
Ab 1. Oktober gibt es die Möglichkeit zwischen Sugiez und Bern frisches Obst und Gemüse aus der Region zu kaufen. Der Verkaufsstand ist während das ganze Jahr geöffnet: Donnerstag bis Sonntag ab 9.00 bis 19.00 Uhr. Für den Verkauf ist Frau Aneta Romanowska aus Polen verantwortlich. Frisch, gesund und lecker.
Sie sind herzlich willkommen!
W ten piątek odbędzie się w Le Bouveret (VS) mecz pomiędzy reprezentacją Polski i Szwajcarii w ramach trzynastej edycji Turnieju Czterech Narodów. W rozgrywkach organizowanych od 2001 roku biorą udział reprezentacje Polski, Włoch, Niemiec i Szwajcarii. Piątkowe spotkanie zostanie rozegrane w kategorii U20 (tylko zawodnicy do lat dwudziestu urodzeni pomiędzy 1 stycznia 1993, a 31 grudnia 1994). W tych zawodach piłkarskich Szwajcaria odniosła zwycięstwo w sezonie 2008/09, a w tamtym roku turniej wygrała drużyna z Niemiec.
***
Le vendredi 11 octobre à 18h00 aura lieu au Complexe Sportif du Bout du Lac au Bouveret (VS) le match international M20 Suisse-Pologne. C'est la treizième édition du Tournoi des Quatre Pays qui est organisé depuis 2001. A cette compétition participent la Pologne, la Suisse, l'Allemagne et l'Italie. La catégorie U20 désigne les joueurs de l'âge de 20 ans et moins (nés entre le 1er janvier 1993 et le 31 décembre 1994). L'équipe suisse a remporté la victoire une fois, lors de la saison 2008-2009, et l'année passée c'est l'équipe d'Allemagne qui a triomphé.
Tak nazywają się 383 km drogi o ograniczonej dostępności, która łączy wschodnią część Szwajcarii z zachodnią od granicy francuskiej do granicy austriackiej. Budowę tej autostrady rozpoczęto w 1960 roku i zakończono w 2001. Koszt budowy wyniósł 9 miliardów franków. Kwotę tę uzyskano wyłącznie z podatków od paliwa oraz ze sprzedaży winiety. Pomysł konstrukcji powstał na początku lat pięćdziesiątych ubiegłego wieku, a projekt zdobył pozytywną ilość głosów w 1958r. Sześć lat później już oddano do użytku publicznego odcinek z Genewy do Lozanny, z okazji wystawy narodowej (Expo'64) w Szwajcarii, która miała miejsce właśnie w Lozannie. To jest najstarszy w Szwajcarii fragment krejowej autostrady. Dwadzieścia trzy lata później ukończony został odcinek Zurich i Sankt Margrethen. W tym czasie pojawił się zamiar zaniechania realizacji drogi od Berna do Lozanny wiodącej przez Morat i Yverdon, ale ostatecznie został odrzucony w powszechnym głosowaniu i droga łącząca Morat i Yverdon istnieje od 2001 roku.
***
A comme l'autoroute A1.
Les 383 kilomètres de route réservés à la circulation et reliant l'est à l'ouest de la Suisse de la frontière française à l'autrichienne s'appellent l'A1. Sa construction a débuté en 1960 et fut terminée en 2001, pour un coût total de 9 milliards de francs suisses. La somme investie provenait des taxes sur les carburants et de la vignette automobile. Le projet de construction des autoroutes date des années 50 et ont pu commencer en 1958 grâce à une votation publique. Le tronçon Genève-Lausanne fut inauguré à l'occasion de l'Exposition nationale (Expo'64) de Lausanne. Ce tronçon est la plus ancienne partie d'autoroute de Suisse. 23 ans plus tard, l'axe Zürich - St. Margrethen fut achevé. Même s'il fut question d'abandonner la construction de l'autoroute entre Lausanne et Berne, via Morat et Yverdon, finalement elle fut terminée en 2001.
Pierwsze prace przy budowie autostrady A1
na odcinku Genewa-Lozanna
Fot. www.tcs.ch
Fragment budowy A1 - most nad Aubonne.
Fot. www.laliberte.ch/vaud/le-canton-de-vaud-c-etait-mieux-avant
Msze w języku polskim w Neuchâtel odbywają się w drugą, trzecią i czwartą niedzielę miesiąca o godz. 11.30 w kaplicy szpitala La Providence, Faubourg de l'Hôpital 85. W czwartą niedzielę miesiąca o godzinie 10.30 mają miejsce zajęcia z katechezy dla dzieci w sali przy Rue Vieux-Châtel 6.
Jednocześnie informujemy o możliwości zaprenumerowania misyjnych „Wiadomości”. Prenumeratę można rozpocząć zgłaszając swoja chęć i podając adres pocztowy w emailu: pmk1950@gmail.com
Więcej informacji można znaleźć na stronie Polskiej Misji Katolickiej w Szwajcarii polskamisja.ch. Obecnie strona jest modyfikowana, ale już za kilka tygodni powinna działać sprawnie i do wglądu zostaną udostępnione również archiwalne wydania „Wiadomości”.
***
"Wiadomości", nr 492-493
wrzesień-październik 2012.
La messe catholique en langue polonaise à Neuchâtel a lieu à 11h30 les deuxièmes, troisièmes et quatrièmes dimanche de chaque mois dans la chapelle de l'Hôpital de La Providence, Faubourg de l'Hôpital 85. Chaque quatrième dimanche du mois à 10h30 sont organisés des leçons de catéchisme pour les enfants, dans une salle à la rue Vieux-Châtel 6 à Neuchâtel.
Nous vous informons également qu'il y a la possibilité de recevoir le journal de la Mission Polonaise Catholique en Suisse „Wiadomości”. Pour effectuer votre commande, il faut s'inscrire et communiquer votre adresse postale par e-mail : pmk1950@gmail.com Vous trouverez plus d'informations sur le site polskamisja.ch Pour l'instant celui-ci est en train d'être modifié, mais dans quelques semaines il sera disponible et vous pourrez y consulter les anciens numéros de „Wiadomości”.
Do użytku internautów kilka dni temu została oddana nowa szata graficzna kantonu Neuchâtel www.ne.ch. Wszystkie prace związane z modernizacją miały na celu zapewnić łatwy dostęp do informacji związanych z naszym kantonem (podatki, bezrobocie, szkolnictwo, zdrowie, kultura, transport miejski, oferty pracy, posiedzenie Rady Miasta, ubezpieczenie itd.), a nawet udostępnić statystyki kantonalne. Ulepszony portal zapewnia bezpośredni kontakt ze stronami poszczególnych gmin oraz do takich funkcji, jak guichet unique, tzw. „wirtualne okienko”, które umożliwia mieszkańcom Neuchâtel nie tylko załatwianie procedur urzędowych via Internet przez cały tydzień i przez
dwadzieścia cztery godziny na dobę, ale również głosowanie on line. Osoby mające uwagi, sugestie, pytania i wnioski związane z funkcjonalnością strony mogą skorzystać w tym celu z formularza kontaktowego.
Poprzedni portal administracyjny został zaprojektowany i przeznaczony do użytku publicznego w 2001 roku. Wykonanie i doskonalenie obecnej strony trwało prawie dwa lata i kosztowało 220 tysięcy franków. Pozostałą kwotę z budżetu, który przewidział na tę operację 300 tysięcy franków przewidziano na usprawnianie portalu dostępnego na urządzeniach przenośnych.
Administracja kantonalna Neuchâtel istnieje w sieci od 1996 r.
***
Depuis quelques jours, nous pouvons utiliser le nouveau site Internet du canton de Neuchâtel www.ne.ch. Tous les travaux nécessaires ont était effectués afin de faciliter l'accès aux informations concernant notre canton (impôts, chômage, éducation, santé, culture, mobilité urbaine, offres d'emploi, séances du Conseil d'État, assurances, etc.). Sur cette plateforme, nous pouvons aussi consulter les statistiques cantonales. Grâce au site, nous avons la possibilité de nous adresser directement aux communes ou d'utiliser le guichet unique qui permet d'exécuter les démarches administratives via Internet sept jours sur sept et vingt-quatre heures sur vingt-quatre ou même de voter. Un formulaire de contact peut être rempli pour toutes les remarques, suggestions et questions.
L'ancienne version datait de 2001. La mise en ligne et l'amélioration du nouveau site ont duré près de deux ans et ont coûté CHF 220'000.-. Le reste du budget prévu (CHF 300'000.-.) est destiné au perfectionnement de la disponibilité sur les appareils mobiles.
L'administration cantonale est en ligne depuis 1996.
